Hodowla

Sarkoidy u koni

19.05.2015

Sarkoidy u koni

8.jpgSarkoidoza jest coraz częściej występującą chorobą skóry u koni. Charakteryzuje się występowaniem guzów lub narosli na ciele konia, w większości przypadków tam, gdzie skóra jest cieńka i delikatna. Najczęstszymi miejscami, w których może pojawić się sarkoid jest głowa – głównie uszy, podbrzusze oraz pachwiny. Sarkoidy mogą powstawać na skórze koni bez względu na ich umaszczenie, płeć, rasę czy sposób użytkowania. Odnotowano jednak przypadki u wałachów, gdzie sarkoid rozwinął się w miejscach pokastracyjnych.
Jest to nowotwór przenoszony przez wirusy, dlatego może być przenoszony na inne osobniki w stajni. Najbardziej podatne są konie o osłabionej odporności, chore oraz z otwartymi ranami.  Największą zachorowalność na sarkoidozę zanotowano w stadninach,  przy których rozwinięta jest także hodowla krów. Wiadomo, że infekcja wirusem brodawczycy bydła – BPV typ 1 i 2, doprowadza do transformacji nowotworowej komórek naskórka i skóry właściwej. W połączeniu z zaburzeniami ze strony układu immulogicznego czyli ze słabą odpornością może prowadzić do powstania sarkoidów.

Rodzaje sarkoidów

Sarkoidy występują w różnych formach od pałaskich szorstkich plam na ciele do zrogowaciałych cieknących kalafiorów.

Sarkoidy brodawkowe – suche zrogowaciałe partie skóry z drobnymi guzkami, ich powierzchnia nie jest pokryta włosem.  Wzrost jest wolny i mało agresywny, jednak może przyspieszyć przy ich naruszeniu np. poprzez uraz, zadrapanie itp. Narośl zaczyna się w skórze właściwej najprawdopodobniej jest on następnym stadium sarkoida płaskiego. Najczęstrzymi miejscami, w których się pojawiają są okolice głowy, zewnętrznych narządów płciowych i pachwin.

Sarkoidy włókniste (fibroblastyczne) – mają wygląd zrogowaciałego kalafiora, szybko rosną, ulegają owrzodzeniu, sączą się i są bolesne. Wysięk wabi muchy i inne insekty co doprowadza do zakażeń i infekcji powodujących nieprzyjemny wygląd i zapach. Jest to najgorsza forma sarkoida. Ten typ często rozwija się na bazie innych sarkoidów więc może występować na całym ciele konia.

Sarkoidy guzowate (kuliste) – okrągłe, zbite guzy występujace pod skórą lub na skórze. Jeżeli nie ulegną podrażnienu, czy uszkodzeniu,  mogą całkowicie zniknąć, przekształcić się w postać włóknistą lub pozostać bez zmian przez długi okres czasu. Najczęstrzymi obszarami ciała, w których powstają są powieki, nasady uszu i wewnętrzne powierzchnie ud.

Sarkoidy płaskie – najłagodniejsza forma wśród sarkoidów, są to zmiany powierzchniowe na naskórku, mają chropowatą powierzchnię, pozbawioną włosów. Często mylone są z grzybicą.  Wolno rosną i mogą zaniknąć, jednak wszelkie urazy mogą spowodować ich przeobrażenie w formę bradawkowatą lub fibroblastyczną.  Ten sarkoid najczęściej wystepuje w okolicach powiek, uszu, chrap a także szyi i pachwin.

Sarkoidy mieszane – to rodzaj zmiany skórnej, na której występuje więcej niż jednen rodzaj sarkoidów. Często są przekształcaniem się jednej formy sarkoida w drugą.

1.jpg  4.jpg

Sarkoid guzowaty                                                                                Sarkoid płaski

Leczenie

Ponieważ sarkoidy są nowotworami spowodowanymi przez wirusy nie ma 100% wyleczenia z tej choroby. To podobnie jak u człowieka z opryszczką. Możemy spowodowac spowolnienie lub uspienie wirusa poprzez podniesienie odporności i stosowanie preparatów zmniejszających zmiany skórne.

Szczepionka BCG – jest to szczepionka przeciwko gruźlicy. Składnikiem aktywnym szczepionki jest pozbawiona zjadliwości odmiana prątka bydlęcego, bakterii powodujących gruźlicę u bydła. Szczepionka podnosi odporność przez co mobilizuje białe ciałka krwi do rozpoznania i odrzucenia zmian. Szczepionka jest podawana bezpośrednio do sarokida, a także ostrzykiwane są miejsca wokół. Po podaniu szczepionki wygląd sarkoida zwykle się pogarsza poczym stopniowo następuje poprawa i zanikniecie zmiany.  Szczepionkę podaje się od 3 do 6 razy w przeciągu 2–3 tygodni. Jeżeli koń ma więcej niż jeden sarkoid, a ostrzykiwany został ten największy,  istnieje prawdopodobieństwo, że zmiany na innych częściach ciała również znikną. Szczepionka BCG jest najskuteczniejszą metodą walki z sarkoidami, nie wszystkie konie jednak dobrze znoszą tą terapię. Może pojawić się goraczka i brak apetytu.

XXterra – maść ziołowa na bazie krwiowca kanadyjskiego z dodatkiem chlorku cynku. Wyglądem i konsystencją przypominająca powidła. Mechanizm działania maści przypomina mechanizm towarzyszący odrzucaniu przeszczepów – maść powoduje zmianę struktury błony komórkowej, co wpływa na zmianę antygenów komórek guzowych (dzięki czemu zostają one rozpoznane jako ciała obce) i stymuluje układ odpornościowy do ich zniszczenia. Sarkoid po posmarowaniu reaguje odczynem zapalnym, wysiękim i bolesnością, która zanika po kilku dniach. Skuteczność maści w zwalczaniu sarkoidów wynosi ok. 95%. W około 20% przypadkach zanotowano nawrót choroby. Powtórzenie zabiegu powoduje zazwyczaj trwałe usunięcie guza. Tylko mniej niż 1% sarkoidów pojawia się po raz trzeci. Niestety lek ten nie jest dostępny w Polsce i pozostaje tylko ściąganie go z zagranicy. Koszt maści wynosi ok 300 zł za 28 g.

Efudix – maść dla ludzi stosowana w leczeniu raka skóry i innych schorzeń. Zawiera substancję czynną fluorouracil, którą stosuje się w chemioterapii, powoduje zahamowanie podziałów komórkowych. W wyniku zaburzeń w wytwarzaniu białka w tych komórkach następuje zatrzymanie przyrostu komórek nowotworu. Zastosowanie leku na sarkoida zwykle powoduje jego "babranie się" co jest pożądaną zmianą, po czym następuje gojenie. Z powodzeniem działa na sarkoidy typu płaskiego. Maść dostępna w Polsce jest tylko na receptę. Koszt ok. 138 zł za 50g.

Vetericyn – żel o działaniu przyspieszającym gojenie, do stosowania na rany, podrażnienia, otarcia, oparzenia, grzybice, wysypki oraz infekcje bakteryjne. Jego działanie opiera się na naśladowaniu układu immunologicznego. Znalazł również zastosowanie w walce z sarkoidami. Jego działanie nie jest tak szybkie jak w przypadku w/w produktów. Na efekt trzeba poczekać nawet pół roku. Działa łagodnie, bezboleśnie, nie występuje tu babranie się narośli itp. Sarkoid stopniowo złuszcza się i spłaszcza. Stosownay rególarnie 2-3 razy dziennie powoduje zmniejszanie się sarkoida. Sprawdza się w przypadku wszystkich form, najszybsze działnie wykazał w przypadku sarkoidów płaskich, brodawkowych, a także włóknistych. Koszt ok 100 zł za 473 ml.

Zabieg chirurgiczny – wycięcie sarkoida jest najszybszą metodą pozbycia się intruza. Niestety tylko na chwilę. Większość sarkoidów po zabiegu chirurgicznym odrasta. Co gorsza może przeobrazić się w formę złośliwą lub rozsiać  w inne partie skóry. Jeżeli doszło do wycięcia i nastąpił nawrót choroby, należy zadbać o podniesienie odporności u konia (czarnuszka, czosnek, echinacea) i nowo wyrastające narosle zastosować maść np. Efudix.

Zamrażanie – metoda zamrożenia sarkoida w temperaturze ok -20 °C, powoduje ususzenie zmiany i jej odpadnięcie lub fizyczne usunięcie. Niska temperatura niszczy chorą tkankę. Po zastosowniu tej terapii niestety sarkoid może odrastać choć odnotowano żadsze nawroty niż w przypadku wycinania. Metoda zamrażania nie może być stosowana dla zmian sąsiadujących z delikatną tkanką, jaką jest np. oko. W przypadku niewielkich sarkoidów mogą pomóc dostępne środki do zwalczania kurzajek u ludzi np. Scholl. Koszt ok 50 zł za 80 ml.

Ziołolecznictwo – zastosowanie ziół w zwalczaniu sarkoidów ma za zadanie wspomóc układ immunologiczny konia i podnieść jego odporność, by mógł zwalczyć wirusa. Zastosowanie ziół wraz z powyższymi metodami (szczególnie szczepionką BCG) przynosi doskonale rezultaty. Z dostępnych ziół działanie podnoszące odporność wykazuje Echinacea (Jeżówka Purpurowa), Czarnuszka, a także czosnek.

9_25131935.JPG  10_25132013.JPG

Sarkoid guzowaty wycięty z nasady ucha                                         Przekrój sarkoida guzowatego

Z moich osobistych doświadczeń mogę powiedziec, że miałam styczność z większością sarkoidów  i cześcią metod ich zwalczania. Najskuteczniejszą okazała się szczepionka BCG zastosowana na sarkoida włóknistego. Na sarkoida płaskiego podziałał Vetericyn oraz podawanie czosnku. Sarkoid guzowaty, podskórny, zlokalizowany przy nasadzie ucha zniknął sam po kilku latach. Jedynie co zrobiliśmy, to zdjęliśmy koniowi kantar, by ten nie drażnił guza. Kolejny sarkoid guzowaty zlokalizowany w małzowinie usznej został wycięty wraz z połową ucha i odrasta w formie włóknistej, rozsiewając się na pozostałą częśc ucha. Walczymy z nim podnosząc odporność czosnkiem i czarnuszką oraz smarujemy Vetericynem. Nastąpiło spowolnienie rozrostu i zanik wysięku. Sarkoid brodawkowy został także potraktowany Vetericynem i stopniowo się zmniejsza. Zrogowaciała jego postać zaczęła się łuszczyć i odpada, a skóra pod nim zrobiła się różowa i powoli zarasta sierścią. Dodatkowo koń otrzymuje czosnek i czarnuszkę. XXterra podziała na odrastającego (wczesneij wyciętego) sarkoida guzowatego.

3.jpg  2.jpg

Sarkoid włóknisty – przeobrażenie po wycięciu guzowatego           Sarkoid brodawkowy na podbrzuszu

Metod zwalczania sarkoidów jak widać jest wiele, jedne szybkie inne bardziej czasochłonne i wymagające ogromnej cierpliwości od właściciela, a także od konia. Systematyczność w stosowaniu terapi to podstawa sukcesu więc nie poddawajmy się.

Vetericyn oraz Czarnuszka, Echinacea i Czosnek są do nabycia w naszym sklepie www.sklep.zabookuj.eu.

<< Kup Vetericyn >>        << Kup Czarnuszkę >>        << Kup Echianeę >>        <<  Kup Czosnek >>

A.S

Komentarze

Prześlij nam newsa